Türkçe Bilgi

Cuma 05-Eylül-2008 23:03:41
(Sözlük 655.580 İngilizce ve Türkçe terim içermektedir.)
Bulunduğunuz Sayfa: Anasayfa arrow Yemek İçmek arrow İçecek Rehberi arrow Çay
Çay
Çarşamba, 02 Mayıs 2007

Yazının Diğer Sayfaları
Çay
Çayın faydaları
Çayın Tarihçesi
Yeşil çay
Antioksidant nedir?
Çay bitkisi

Çin kamelyası diye adlandırılan, Camelia Sinensis bitkisi, bir kamelya türüdür. Eskiden tüm çay çeşitlerinin bu bitkiden geldiğine inanılırdı. Bu bitkinin vatanının Yukarı Birmanya olduğu kabul edilmemektedir. Oradan kuzey doğuya ve güney batıya yabanıl olarak yayıldığı düşünülmektedir. Çay bitkisinin başlıca çeşitlerinden biri de Assam çayıdır, ne var ki bu tür ancak 19. yüzyılın başından beri yetiştirilmektedir. Almaşık dizilisli,derimsi çay yaprakları çin çayında en çok 12 santimetre uzunluğunda, 2 santimetre genişliğindedir. Mızrak biçimindeki yaprakların kenarları dişli, kimi zaman hafif kavislidir. Assam bitkisinin yaprakları daha suludur, uzunlukları 15-25 santimetreyi, genişlikleri ise 10 santimetreyi bulabilir. Çin çayının mızrak biçimli yapraklarına karşın Assam çayının yaprağı ovaldir ve ucuna doğru incelir. Çin çayı 3-4 metre uzayabilirken, Assa bitkisinin boyu, 8-15-30 metreyi bulabilir ve budanmadığı zaman bir orman oluşturabilir.Çay yetiştirilen yerlerde ağaçların fazla uzamasına izin verilmez. Ürünün kolaylıkla toplanabilmesi için çay bitkisinin boyunun iki metreyi geçmemesine özen gösterilir. Purning denilen bu işlem sayesinde yoğun bir bitki tabakası oluşur. Ana kökü toprağın 6 metre derinliğine kadar indiği için çay bitkisi gevşek humuslu toprağı sever. Bu nedenle Avrupa'da seralarda yetiştirilme çalışmaları başarısız olmuştur. Çay bitkisi, asitli, alkali özellikteki toprağı sever. Daha önce başka bir tarım ürününün yetiştirildiği topraklardan hoşlanmaz. Çay yetiştirmek isteyen kişi, önce toprağı özenle sürmelidir. Sonra 2-3 ay boyunca, toprağı organik açıdan zenginleştiren ve yabani otları kovan, geniş yapraklı Guatemala otu yetiştirilir. Çay bitkisinin kökü topraktaki besinleri daha iyi alabilmek için mantarlarla sembiyoza gire. Ayrıca ince kök dokularında küçük kuvvet tanecikleri vardır. Bunlar çay bitkisinin çeşitli gelişim evreleri için gerekli enerji yedeklerini oluştururlar. Özellikle de en körpe filizlerin alt yüzeyinde, diğerlerinde bulunmayan hafif ipeksi bir tüylenme görülür. Çay bitkisinin beyaz ya da uçuk pembe çiçeklerinin hoş bir kokusu vardır ama çay yaprakları kokusuzdur. Yaprakların aroması eterik yağlarda saklıdır, bu yağlar ancak çay üretimi sırasındaki kıvırma işlemi ve daha sonra demleme sırasında açığa çıkarlar. Çayın tadı olduğunu düşündüğümüz şeyin büyük bir bölümü aslında kokusudur.
İklim, çayın kalitesi açısından çok önemlidir, deniz seviyesinden uzaklık da kaliteyi belirleyen bir etmendir. Çin çeşidi karakteristik yapısı nedeniyle daha çok ılımlı bölgelerde yetiştirilmeye uygundur., epeyce boy atan Assam çeşidi, sıcak bölgelerde de yetişir. Günümüzde Çin ve Assam bitkilerinden çok sayoda melez oluşmuştur. Bu iki bitki sürekli melezlenirler. Böylece hem has, hem de dayanıklı bir tür elde edilir. Bunların en önemlisi çok dayanıklı bir ürün olan Assam melezidir. Bu çayın bir fidanı yılda yaklaşık 200 gram ürün verir. Çay bahçesine güneşten, rüzgardan ve kuru havadan koruyan, toprağı humus ve nitrat açısından zenginleştiren, iyi bir mikro iklimin oluşmasına katkıda bulunan ve zararlı böcekleri iştahla yiyen kuşların yuva yaptığı ağaçlar dikilir ve bunlara gölge ağaçları denir.

Çayın aromasının yoğunluğu, her şeyden önce tarım alanının yüksekliğine bağlıdı. Çay bitkisi ne kadar yüksekte yetişirse aroması da o kadar iyi olur. Deniz seviyesinden 2400 metreye kadar varan yüksekliklerde Seylan Çayı yetiştirilmektedir. Sarp dağ yamaçlarında çay toplamanın zorluğu, ulaşım yollarının uzaklığı, özellikle de orta yüksekliklere nazaran daha az ürün alınması ve elbette yoğun aroması nedeniyle bu yüksek yaylalarda yetiştirilen çay, son derece değerlidir.

Çayın tadını ve kalitesini belirleyen bir başka özellik de hasat sırasında, iyi çay elde etmek için en üstte bulunan çay filizi ile en üsteli iki yaprağın elle koparılmasıdır.

İklim ve toprak gibi sürgün adı verilen çay hasatları da çayın tadının farklılaşmasında etkendir, her sürgünün farklı karakteristik özellikleri vardır.

Çay yaprağı denince, hem tek çay yaprağı hem de demlenmiş yapraklar anlaşılır. Çay yaprağında yaklaşık %12 oranında tabaklama maddeleri ve %4 oranında kafein vardır. Çay tadını ve uyarıcı etkisini bir alkaloid olan kafeine borçludur.çay bitkisinin yaprak uçları ve üstteki yaprakları daha çok kafein içerir.




 
< Önceki   Sonraki >

 ADnet Reklamları Siz de reklam verin  adnet