Bergamotlu mu, yaseminli mi?

Perşembe, 16 Kasım 2006

Kara çaya ve yarı mayalanmış çaya bazen yasemin, bergamot, portakal çiçeği gibi kokulu bitkiler katılır. Dünyada, işleme biçimine göre kara çay (mayalanmış), yeşil çay (mayalanmamış) ve Dolong çayı (yarı mayalanmış) olmak üzere üç çeşittir. Kara çay bardaklarımıza gelinceye dek şu işlemlerden geçer. Önce yağışsız bir havada toplanır. Çayın ideal toplanma ölçüsü 2,5 yapraktır. Çayın elle toplanma döneminde özen gösterilen bu kural, ne yazık ki, makasla toplamaya geçilince terkedilmiştir (oysa dünyada Seylan'dan, Kenya'ya, Hindistan'a dek çay elle toplanıyor). Toplanan çay yaprakları önce serilerek kurutulur. Sonra kıvrılır ve mayalandırma işlemine tabi tutulur. Isıtılıp kavurma son işlemdir. 4,1 kg. yaş yapraktan, 1 kg. kuru yaprak elde edilir. Yeşil çayın yapımında ilk işlem yeni toplanmış çay yapraklarının ya birkaç dakika demir tavalarda kavrulması (Çin'de), ya da buharla ısıtılması (Japonya'da)dır. Daha sonra yapraklar kıvrılır ve kurutulur. Yarı mayalanmış çay, Güney Çin ve Tayland'da Çin çayının özel bir formundan, kara çaya benzer bir yöntemle hazırlanır. Kara çaya ve yarı mayalanmış çaya bazen yasemin, bergamot, portakal çiçeği gibi kokulu bitkiler katılır. Çay yaprakları %1-4 kafein, %10-25 tanen, az miktarda teofillin ve uçucu yağ içerir. Çin'in büyük bir kısmında işlenmiş çay yapraklarına "Ça" ya da "Çay"; Güney Çin'de ise "Tay" ya da "Tiya" deniliyordu. Bu da bizdeki çay, batı dillerindeki tee, tea sözcüklerinin kökenine bir açıklama getiriyor. M.Ö.300 yıllarına kadar çay Çin'de, koyu kıvamlı bir çorba gibi hazırlanarak tüketiliyordu. M.S.10'uncu yüzyılda çay yaprakları güneşte kurutulup, toz haline getirildi ve sıcak su ile karıştırılıp içilmeye başlandı. Çin'de konuklara çay ikram etme geleneği de bu yıllarda başlamıştır. Halen bazı Asya ülkelerinde, çay yaprakları salamuraya yatırılır ve sebze gibi tüketilir. Buna, Birmanya'da leppet-so, Tayland'da miang adı verilir. Çay Avrupa'ya ilk kez 1650 yılında getirildi. İlk gelen çay, yeşil çay olduğu için Avrupa, önce bu çayı tanıdı ve yüzyıllar boyu onu içti. Kara çay ise 1839'da geldi ve beğenildi. Bir süre sonra da yeşil çay Avrupa'da kullanılmaz oldu. İlginçtir ki yeşil çay kara çaya oranla içerdiği daha yararlı özellikleriyle tekrar Avrupa pazarlarında yer almaya ve ilgi görmeye başladı. Ülkemizde bile yeşil çay, özellikle son yıllarda, yükselen bir çizgiye sahip. Ülkemizde çay tarımı başlayalı altmış dört yıl oldu, ama bizim çayla tanışmamız 1600’lü yıllara dek uzanır. Ülkemizde tarımına geçilmesi yaygın kullanımını sağlamıştır. Hazırlayan: Zerrin Özalp Öztarhan - Ekolay.Net

 

< Önceki		Sonraki >

ADnet Reklamları	Siz de reklam verin