|
Seçme ekseni (Axe paradigmatique -Paradigmatic axis - paradigmatische Achse)
|
|
Pazartesi, 25 Aralık 2006 |
Seçme ekseni olarak tanımlanabilir. Sıralama ekseninin (Axe syntagmatique) her elemanı bir seçim sonunda belirlenir. Seçilenin yerini alabilecek diğer elemanlar bir dizi (paradigmes) teşkil eder. Bu diziler, ikame (substitution) yahut yerine koyma (commutation) sınıflarıdır.
İkame (substitution) sınıfı, benzer unsurları, yerine koyma (commutation) ise mukabil unsurları bir araya getirir. Aynı sınıfa ait olan bu unsurlar yatay eksene dik düşey bir dizi ekseni üzerinde gösterilirler. Jakobson'a göre bu ikinci eksen, bir seçme, ikame, benzerlik ekseni, bir metaforik eksendir. Bu diziler birbirleriyle tutarlı, bağlantılı bir bütünlük oluşturur ve dil sisteminin içinde bir yer tutar, bu sistemin birimleri arasında mukabiliyet ilişkisi vardır.
|