Atatürk: Modern Türkiye'nin Kurucusu

Cumartesi, 10 Mayıs 2008

Yazının Diğer Sayfaları Atatürk: Modern Türkiye'nin Kurucusu Askeri Bir Darbenin Öncesi Sabırsız Bir Jöntürk Çöl Macerası Felakete Karşı Savaşmak Diplomatik Bir Ara Cepheye Gidiş Bütün Cephelerde Savaş Yıkıntılar Arasından İnsan Manzaraları İnsanlarla Tanışmak Kemalizm in Doğuşu Savaşa Hazır Bir Lider Savaşan Bir Diplomat Yunanlıları Durdurmak Savaşın Zaferi Savaşmadan Kazanmak Monarşinin Sonu Barış ve Cumhuriyet Hilafetin Kaldırılması Yasa ve Düzeni Sağlamak Reformlar ve Baskılar Ölçülü Terör Önder Her Zaman Haklıdır Ekonomik Bunalım Sofra Sohbetleri Son Savaşlar Kutsallaştırma Sayfa 1 toplam 27 Kitabın Adı: Atatürk – Modern Türkiye'nin Kurucusu Yazar :  Andrew Mango Baskı Yılı : 2004 Yayın Evi :  Remzi Kitabevi Sayfa :  750 Atatürk’ün doğduğu yıllarda dünyaya hakim olan bölge Avrupa idi. Avrupa’da da Fransız Devrimi’nden bu yana yeşeren yeni fikirler imparatorlukların doğasına aykırı gelişmelere sebep oluyordu. Özellikle milliyetçilik ideolojisi varolan toplumları ve devletleri bölmeye başlamıştı. Mustafa Kemal, mutlak hakimiyet gücünü kullanan son Osmanlı Padişahı II. Abdülhamit döneminde dünyaya geldi. Muhafazakar ve yeni fikirler, geleneksel İslam ve Avrupa düşünceleri arasındaki farklılıklar Atatürk’ün yaşamını etkiledi. Annesi Zübeyde Hanım dindar bir kadındı. Babası Ali Rıza Bey ise alt dereceli bir memur idi. Mustafa Kemal annesinin isteğinin aksine Şemsi Efendi Mektebi’nde okuyacaktı. Mustafa Kemal’in yeni usül üzere okumasını babası istiyordu. Fakat burada fazla okuyamadı. 7-8 yaşındayken babası ölünce, Selanik’in doğusuna çoğunlukla Müslümanların yaşadığı bir semte taşındılar. Artık annesinin üvey kardeşi Hüseyin Ağa’nın çiftliğinde kalacaklardı. Daha sonra Zübeyde Hanım eğitimini sürdürmesi için oğlunu Selanik’e geri göndermeye karar verdi. Halasının yanına yerleşen Mustafa Mülki Rüştiye adıyla bilinen devlet okuluna kaydedildi. Burada bir arkadaşıyla tartışmasından dolayı öğretmeninden dayak yemesinin ardından, anneannesi Mustafa’yı bu okuldan aldı. Mustafa yine annesinin istemediği başka bir okula, Selanik’teki Askeri okula yazıldı. Atatürk’ün askeri eğitimi 13 yıl sürdü. O dönemde söylendiği gibi bir “mektepli” subay oldu. Yükselmekte olan bu sınıf (mektepliler), okul eğitimi almadan ordu içinde yetişerek rütbe kazanan “alaylı” subayların rakibi haline geliyordu. Atatürk küçükken gururlu bir çocuktu. Kızkardeşi Makbule, Mustafa Kemal’in kimsenin sırtından atlamasın diye birdirbir oynamadığını söylemişti. Atatürk hem gururlu ve başını eğmeyen bir karaktere sahipti, hem de her zaman kendisinin haklı olduğuna inanırdı. Mustafa Kemal babasız yetiştiği için akranlarına göre daha olgundu. Matematik hocası da “Kemal” ismini ona bir bakıma bu yüzden vermişti. Babalık kişiliği erken gelişmişti. İleri yaşlarında, kadın erkek tüm dostlarına “Çocuk!” diye hitap edecekti. Atatürk 1895 yılında Selanik Askeri Rüştiyesi’nden mezun oldu. Ardından Manastır Askeri Lisesi’ne devam etti. 1898 Kasım’ında Manastır Askeri Lisesi’nden mezun oldu ve 3-4 yıl içinde İstanbul’daki Harbiye Mektebi’ne girdi. Harbiye Mektebi’ndeki geleneksel disiplin uygulamalarına (İslami yaşam) pek uymayan genç subay topluluğundan birisi de Mustafa Kemal’di. Okulda çavuşluk rütbesine yükseltilmişti ve Fransızca biliyordu. Bu önemli bir ayrıcalıktı. Arkadaşları gibi Namık Kemal okurdu ve Sultan Abdülhamit yönetimine sevgisi çok değildi. Askerlikle politika arasında bir çelişki görmüyordu. Çünkü ikisi de kendisine göre vatanı korumak için yapılmalıydı. Mustaf Kemal Harbiye Mektebi’nden Piyade Teğmeni rütbesini kazanarak mezun oldu. 21 yaşındaydı ve Erkan-ı Harbiye’ye girmeye hak kazandı. Erkan-ı Harbiye’deyken, Mustafa Kemal ve arkadaşları elle yazılmış bir gazete çıkarmaya karar verdiler. Böylece hükümetin yönetimini eleştirebilecekler, kendilerince farkettikleri eksikleri dile getireceklerdi. Zaten biraraya gelip sohbet ettiklerinde başta Mustafa Kemal ve Ali Fuat hükümete karşı muhtemel bir darbe hakkında konuşuyor hatta küçük çaplı planlar dahi hazırlayabiliyorlardı. Tatil günlerinde ise genelde yabancıların uğrak yeri olan bir Alman birahanesinde ya da John Paşa adlı, içinde barı ve lokantası bulunan bir bakkal dükkanına gidiyorlardı. Viskiyi de ilk kez burada içmişlerdi. Mustafa Kemal’in gitmekten zevk aldığı yerler çoğunlukla Ermeniler ve Rumlar gibi yabancıların işlettiği yerlerdi. Selanik’te olduğu gibi İstanbul’da da gayrimüslimlerle birlikte oluyordu ama yakın dostları arasında Salih Fansa (Suriyeli bir hıristiyan) dışında gayrimüslim yoktu. 1904 Aralık’ında Mustafa Kemal Erkan-ı Harbiye’deki üç yıllık öğrenimini bitirdi. Başarılı olup Kurmay Yüzbaşı rütbesini alan onüç kişilik grubun içindeydi. Aynı okuldan, Mustafa Kemal’in gelecekteki en büyük rakibi Enver okul ikincisi olarak mezun olmuştu. Mustafa Kemal ve Ali Fuat toplantıları gizli polisler tarafından deşifre edilince tutuklandılar. Daha sonra da Şam’daki 5.Ordu’ya atandılar. Önceki - Sonraki >>

Son Yenileme ( Pazar, 11 Mayıs 2008 )

 

< Önceki