|
Salı, 18 Mart 2008 |
Bir varlığın, bir ismin küçüklüğü genel olarak, başına getirilen “küçük, mini, ufak” gibi sıfatlarla ifade edilir:
Küçük köy, ufak el, mini kasa...
Bazen bu sıfatların yerini “cik, -ceğiz” ekleri tutar. Bu ekler isimlere küçültme anlamı katar.
küçük tepe→tepecik
küçük çocuk→çocukcağız
Not: Bu ekler her zaman küçültme anlamı katmayabilir; acıma ve sevgi; zavallılık ve küçümseme anlamları da katabilir:
Serçecik daldan dala atlıyor. (acıma)
Adamcağız korka korka ayağa kalkar. (acıma)
Bebeciğimi çok özledim, diyordu. (sevgi)
küçük insan→insancık (zavallılık)
zavallı kelimeler→zavallı kelimecikler (küçümseme)
“-cik” eki sıfata da getirilebilir:
genç adam→gencecik yaşta
“k” sesi ile biten sıfatlara –cik eki getirildiğinde sıfatın sonundaki “k” düşer:
küçük→küçücük
ufak→ufacık
alçak→alçacık
minik→minicik
“-cik” eki somut isimler de türetir:
karın→karıncık, badem→bademcik
“-cik” ekinin “k” ile biten isimlere getirilerek somut isim türettiği durumlarda kelime sonundaki k düşmez:
kulak→kulakçık, kapak→kapakçık...
“-ce, -imsi, -imtrak” ekleri de küçültme anlamı katar:
küçük→küçükçe
büyük→büyükçe
iri→irice
yeşil→yeşilimsi
sarı→sarımtırak
|
Edebiyat 
Yorumları göster/gizle
Yorum formunu göster/gizle