İlgi Zamiri

Pazar, 06 Nisan 2008

Cümlede daha önce geçmiş bir ismin ya da isim tamlamalarında tamlananın yerini tutan ek hâlindeki “-ki” zamiridir. İlgi zamiri olan –ki daima kendisinden önce gelerek kelimeye bitişik yazılır ve bir ismin (tamlananın) yerini tutar. Bizim arabamız sizinkinden eski. Bahçedekiler içeri girsin. Üzerindeki sana çok yakışmış. cümlesindeki altı çizili sözcüklerdeki “-ki” eki ilgi zamiridir. * İlgi zamiri her zaman insanlar için kullanılmaz. Cansız varlıklar için de kullanılır. Kamyonun lastiği          Kamyonunki * Sıfat yapmaya yarayan –ki eki de kendisinden önce gelen kelimeye bitişik yazılır. Bu nedenle ilgi zamiri ile karıştırılabilir. Aradaki fark şudur: Cebimdeki para düştü          Cebimdeki düştü.                  Sıfat                                        İlgi Zamiri * Büyük ve küçük ünlü kurallarına uymaz; sadece –ki şekli vardır ve tamlayan eklerinin üzerine gelir: benim kalemim →benimki onun eli→onunki Orhan’ın puanına nazaran Hakan’ınki daha yüksek. Cemal’in defteri seninkinden daha düzenli. Türkçede üç tane “ki” vardır: a. “ki” Bağlacı Sadece “ki” biçimi vardır. Kendinden önceki ve sonraki kelimelerden ayrı yazılır. Türkçe değil, Farsça bir bağlaçtır ve Türkçe cümle yapısına aykırı olarak kullanılır. “ki” ile başlayan bir ara cümle asıl cümlenin içinde kısa çizgiler arasında verilebilir: Bu ezanlar -ki şahadetleri dinin temeli- Yağmur yağmadı ki mantarlar ortaya çıksın. Bir şey biliyor ki konuşuyor. b. “-ki” İlgi Zamiri Eklendiği kelimeye bitişik yazılır ve bir ismin (tamlananın) yerini tutar. Büyük ve küçük ünlü kurallarına uymaz; sadece –ki şekli vardır: senin kalemin→seninki, Ali’nin eli→Ali’ninki, onun düşüncesi→onunki... c. “-ki” Yapım Eki İsimlere eklenerek yer ve zaman bildiren sıfatlar türeten ektir. Zaman bildiren kelimelerin sonuna doğrudan eklenirken, yer bildiren sıfatlar türetirken “-dE” hâl ekiyle birlikte kullanılır. Sadece –ki ve az da olsa –kü şekilleri vardır: bu yılki sınav, yarınki maç, dünkü film, bugünkü aklım... masadaki kitaplar, duvardaki saat, evdeki hesap...

 

< Önceki		Sonraki >

ADnet Reklamları	Siz de reklam verin